XX. Yüzyılın İkinci Yarısında Türk Milliyetçiliği Yorumları (Dündar Taşer, Ahmet Arvasi, Durmuş Hocaoğlu)

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Atatürk İlkeleri Ve İnkılap Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye

Tez Danışmanı: Ali Satan

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Türkiye’nin cumhuriyet sonrası yaşamış olduğu milliyetçilik olgusu önceki tarihlerde tecrübe etmiş olduğu birikimlerin de bir devamı niteliğindedir. Milliyetçi hareketlere dikkat edildiğinde pek çok farklı milliyetçi ideolojinin bulunduğu görülmektedir. Her ülke içerisinde birbirinden farklı milliyetçilik anlayışları vardır. Türkiye’deki milliyetçilik de kendi tarihsel ve toplumsal olaylarının neticesinde şekillenmiştir. Bu kendine özgü milliyetçilik anlayışı, Osmanlı’nın son döneminde ortaya çıkmıştır. Türkiye’ye, Osmanlı’dan devredilen milliyetçilik düşüncesi, devletin ve milletin geleceğini koruma endişesi yanında, ulus inşa etme görevlerini de üstlenerek sonrasında edebi bir hal alarak kökleşmeye başlamıştır. Türk milliyetçiliğinin nasıl olması gerektiğinin düşüncesi Tek Parti dönemi, çok partili hayat, II. Dünya Savaşı, 1944 Irkçılık-Turancılık davaları, 1960 Darbesi gibi süreçlerde değişik gidişatlara uğramıştır. Bu çalışmada; millet kavramı, milliyetçiliğin tarihsel süreci, Osmanlı Dönemi’nde ortaya çıkan ve ilmi çalışmalar yoluyla temellendirilen sonrasında ise Cumhuriyet Dönemi’nde yaşanılan Türk milliyetçiliğinden bahsedilmiştir. Çalışmanın amacı ise Türk milliyetçiliği ve kültüründe önemli yeri olan Dündar Taşer, Ahmet Arvasi ve Durmuş Hocaoğlu’nun hayatı ve görüşlerinin analizini yapmaktır. Bu analizler yapılırken meslekleri, yaşadıkları dönemler, eğitimleri ve farklılıklarının yanı sıra, eserlerindeki üsluplarına dikkat edilmiştir. Çalışma içerisinde bu üç fikir insanının millet, milliyetçilik, devlet, vatan, Atatürk, cumhuriyet, modernleşme, demokrasi, ülkücülük, aydın, militarizm, insan hakları vb. kavramlara yaklaşımları ve kavramları nasıl değerlendirdiklerine hatta Türkiye’nin geleceğine ve muhtemel problemleri için çözüm önerilerine yer verilmiştir. Araştırmanın amacı ise üç fikir insanına ait yaklaşım tarzının, görüş ve fikirlerin belirlenen başlıklar dâhilinde neler olduğunun ortaya konulmasıdır.