Akut Deri Yaraları için Bitki Türevli Çok Fonksiyonlu Kriyojellerin Geliştirilmesi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji A.B.D., Türkiye
Tez Danışmanı: Işık Perçin Demirçelik
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Günümüzde kriyojeller, birçok alanda kullanım alanı bulabilen polimer malzemeler olarak kullanılmaktadır. Doğal malzemelerle yapısal olarak desteklenen kriyojeller yara iyileşmesi, doku iskeleti, ilaç salımı gibi birçok alanda destekleyici bir tedavi uygulaması olabilmektedir. Bu doktora çalışmasında, Melaleuca alternifolia yağı metabolitlerinin teröpotik etkilerinden faydalanmak amacıyla bitki türevli bir kriyojel hazırlanması, bu bitki türevli kriyojelin olay anında hızlı ve etkili müdahalede kullanılması, akut yara iyileştirici, antibakteriyel özellikte ve kanama durdurucu özelliği ile literature kazandırılması istenmektedir. Bu amaçla jelatin ve aljinat içeren biyouyumlu kriyojeller hazırlanmıştır ve bu kriyojellerin çay ağacı yağı ilave edilerek antibakteriyel özelliğinin arttırılması hedeflenmiştir. Bu amaçla sentezlenen kriyojeller FTIR, şişme testleri, SEM ve TGA ile karakterize edilmişlerdir. Kriyojellerin içeriğine eklenen çay ağacı yağının yapıya katılması GC-MS/HS ile belirlenmiştir. Ayrıca kriyojellerden çay ağacı yağının kümülatif salımı ve kriyojellerin degredasyonları değerlendirilmiştir. Elde edilen kriyojellerin biyouyumlulukları in vitro ortamda HaCaT (İnsan Keratinosit Hücre hattı) hücreleri ile indirekt MTT testi yaparak belirlenmiştir. Çalışma sonunda, çay ağacı yağının aljinat ve jelatin kriyojellere başarılı bir şekilde yüklendiği ve antibakteriyel etkinliğinin arttığı gözlenmiştir. En yüksek antibakteriyel etkinlik % 90 oranında TTO100-ACry kriyojelde görülmüştür. Tüm kriyojellerin biyouyumlu olduğu gözlemlenmiş, jelatin grupları içinde hücre canlılığı en yüksek olan grup olan TTO0-GCry olup oranı 24 sa için % 146,2; 48 sa için %151,4 olmuştur. Aljinat gruplarında 24 sa için %100,0; 48 sa için %106,0 ile TTO100-ACry kriyojel en yüksek hücre canlılığı oranına sahip olmuştur. Çizik testi sonuçlarına göre tüm gruplarda en yüksek yara iyileşmesi 24 sa için en yüksek yara iyileşmesi %45,7 ile TTO0-GCry kriyojelde, 48 sa için %51,9 ile TTO100-ACry kriyojelde görülmüştür. Kan absorbsiyon analizlerine göre hızlı müdahalede hemostatik etkinliğe sahip olarak kullanılmaya en uygun aday ilk 15 dk için %94,1 ile TTO100-ACry olmuştur. Doğal kaynaklarla desteklenen kriyojelin yara iyileşmesinde, olay anında hızlı ve etkili bir kan durdurucu olarak kullanılabileceği ve buna bağlı çalışmalar için öncü bir yaklaşım olarak değerlendirilebileceği söylenebilir. Bu tezde uygulanması planlanan yöntem, kullanılan materyal de dahil olmak üzere tez konusu literatür için özgün değer taşımaktadır