ULUSLARARASI CEZA MAHKEMESİNİN MEVCUT HUKUKİ STATÜSÜ, İŞLEYİŞİ VE REFORM ÖNERİLERİ


Şakar Z.

İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt.17, sa.2 (Advanced Online Publication), ss.965-981, 2026 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 17 Sayı: 2 (Advanced Online Publication)
  • Basım Tarihi: 2026
  • Doi Numarası: 10.21492/inuhfd.1991888
  • Dergi Adı: İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: EBSCO Legal Collection, EBSCO Legal Source, HeinOnline-Law Journal Library, Law Journal Library (HeinOnline), Legal Collection (EBSCO), Legal Source (EBSCO), vLex, TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.965-981
  • Polis Akademisi Adresli: Evet

Özet

Uluslararası hukuk ve uluslararası ceza hukuku, evrensel normlara ve kurallara göre dünya üzerinde istikrar, barış, güvenlik ve hukuk sistemi inşa etmesi beklenen iki hukuk dalıdır. Uluslararası hukuk teorik olarak eşit, adil ve devletler arası ilişkiler üzerine inşa edilmiştir, fakat uygulamada teori ile ilkesel bütünlük sağlanamamaktadır. Uluslararası Ceza Hukuku’nun önemli bir parçasını ve kurumsal yapısını oluşturan Uluslararası Ceza Mahkemesi ise uluslarası suçun önlenmesi, caydırıcılığı ve cezalandırılmasını öngören uluslararası bir kurumdur. Fakat uluslararası siyasetin reel politik gerçekliği Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin işleyişinin hukuki prosedürlere ve eşitlik ve adalet ilkesine göre düzenlenmesinin önüne geçmektedir. BM Güvenlik Konseyi’nin sevk ve erteleme yetkisi, UCM’nin işleyişini engellemektedir. Bu çalışma uluslararası hukukun sorunlarından birisi olan Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin işleyişi, statüsüne dair problemleri tartışmak ve reform önerileri getirmek amacı taşımaktadır. Çalışmanın sınırlılığı UCM’nin yapısı, statüsü, dava örnekleri ve yapısal reform tartışmaları çerçevesindedir. İlgili bağlamda UCM’nin reformu ile ilgili akademik, pratik ve torik tartışmaların BM Güvenlik Konseyi reformu tartışmalarından bağımsız ele alınamayacağı da ortaya çıkmaktadır.